In de bijstand, dat is lekker

Het is mij nu al een paar keer opgevallen dat de Bijstand in haar huidige vorm tot conflicten leidt. Zoals vaak in de sociale sfeer ligt het woord “fraude”  heel gemakkelijk op een ieders lip en de discussie wordt daarin gesmoord. De discussie over het verschijnsel Bijstand.

Bijstand is duur, dat is waar maar het is ook een kostbaar goed. Het is een middel om mensen die, tijdelijk, niet in staat zijn volledig voor zichzelf te zorgen, door de problemen te helpen. Vroeger was dat grotendeels in handen van de kerk en daarvoor was het de Romeinse overheid die het deed. Zij stelde de “alimentaria” beschikbaar, voedsel voor de allerarmsten. De rijke, hoge heren gingen daar ook prat op, veelal. Een van hen van was Julius Caesar. In de loop van de eeuwen zijn er ook altijd welgestelden geweest die arme mensen hielpen maar dat was op kleine schaal. Die `zorg richtte zich overigens veelal uitsluitend op de eigen achterban: kiezers, gelovigen, bekenden. Het socialisme heeft de samenleving gebracht dat de overheid de zorg voor de minstbedeelden op zich moest nemen.

De Bijstand dus…zolangzamerhand blijkt ze vaker een blok aan het been te zijn dan bijstand.  Mensen mogen niet studeren omdat ze dan niet beschikbaar zijn voor de arbeidsmarkt. Vreemd want zij zijn klaarblijkelijk wel van plan de verantwoordelijkheid voor zichzelf op zich te nemen. En…zodra bijstandstrekkers hulp verlenen aan anderen, klinkt het woord “fraude”  alweer rondom. Dat is trouwens ook het geval met het PGB. Grootscheepse fraude of uitgebreid oneigenlijk gebruik van gelden komt wel eens voor maar meestal gaat het om honderdjes of tientjeswerk. In Wageningen werd er op de Bijstand voor zo’n twee ton gefraudeerd, dat is 13 euro per Wagenings gezin, net iets meer dan een euro per maand. Niet mooi maar er zal geen borrel minder om gedronken zijn. Zelfs de zorgverzekeringen kwamen bij de berekening van fraude rond het PGB op een relatief beperkt bedrag uit.

De tijd van de trotse Romeinse heren die met hun alimentaria veelal ook de stemmen van het gewone volk kochten, is voorbij. Wat ook voorbij is, is het gevoel voor de allerarmsten dat daarbij hoort. De wetenschap dat sociale bereidheid tot delen een zakelijke en een emotionele kant heeft. Een zakelijke in verband met de stabiliteit van de samenleving, een emotionele kant, die een binding inhoudt.

Daarvoor in de plaats is onder brede lagen van de bevolking een ongebreidelde heb- en behoudzucht gekomen die alles wat aan een hulpbehoevende wordt uitgedeeld, in beginsel teveel vindt. Politici spelen daarop in door de sociale zorg zoveel mogelijk te beperken omdat ze “anders onbetaalbaar wordt”. Dat is een relatief begrip want het hangt af van de vraag wat je voor een ander overhebt. Het huidige kabinet kenmerkt zich door starre, rechtlijnige opvattingen als het om financiën gaat, een soort harde euromentaliteit, zoals ook Gerbrandy voor de Tweede Wereldoorlog kende, die in beginsel elke cent die de staat uitgeeft teveel vindt.

Dit kabinet is dan ook niet liberaal of christelijk maar het heeft en cactusideologie die erop gericht is PVV en PvdA/SP buiten  het bestuur te houden. Dat een groot deel van de PVV aanhang door de eigen partij op die manier sociaal in de kou wordt gezet, komt maar zelden tot uiting in de berichtgeving. Het geldt in elk geval voor de bizarre uitgangspunten voor de sociale zorg waaronder de Bijstand. Je moet gewoon werken, of je dat nu kunt of niet.

Maar er valt ook de gemeenten iets te verwijten want zij zijn door het bestuursakkoord met handen en voeten gebonden aan het onwrikbare, technocratische en haast technomagische bestuurssysteem dat overeind wordt gehouden door een onverbeterlijke drang naar bezuinigen en fraudebestrijding op het laagste niveau. Want….wie pakt eigenlijk die beursfraudeurs in de kraag die de halve wereld een crisis hebben bezorgd met spelletjes als shortselling?  Een systeem dat iedereen die op het minimumniveau leeft vrijwel automatisch tot halve crimineel bestempelt. Dat gebeurt in Nederland maar bijvoorbeeld ook in Engeland en tot op zekere hoogte in Frankrijk. Onder deze omstandigheden zal iedereen die een beroep doet op persoonsgerichte Bijstandstoepassing van een koude kermnis terugkomen.

Tot sterkte,

Kaj Elhorst

https://chaoticus.wordpress.com

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s