Kopzorgen rond de hoofddoek

Mannenonderdrukking

Mijn moeder droeg een hoofddoek, tientallen jaren lang. Werd zij onderdrukt door mijn vader? Daarover kun je heel verschillend denken. Zo wilde mijn vader niet dat mijn moeder ging werken ook al was ze, en dat was ze, nog zo intelligent. De man in huis behoorde de kost te verdienen en daarmee punt uit. Mijn moeder dacht daarover hetzelfde maar zei zij dat om geen herrie te veroorzaken, was zij geïndoctrineerd of vond zij, vanuit maatschappelijk perspectief, dat het zo hoorde te zijn? Het is nooit duidelijk geworden. Zeker is dat mijn moeder in hoge mate haar eigen wegen bewandelde.

In Rusland en tal van andere landen dragen vrouwen veelvuldig hoofddoeken, of zij nu christen, moslima of atheïst zijn. In Spanje dragen echt katholieke vrouwen een hoofddoek als zij een kathedraal betreden. Is dat allemaal vrouwenonderdrukking of zijn zij ervan overtuigd dat het bijdraagt aan hun geluk? Het valt niet mee om daar achter te komen.

In Marokko bestaan ernstige bezwaren tegen de boerka.  Op universiteiten in Turkije is de hoofddoek verboden en ga zo maar door. Allemaal vanwege de strijd tegen vrouwenonderdrukking en criminaliteit (in het geval van de boerka). Moslims krijgen dus van hun eigen overheid lang niet altijd de boodschap mee dat speciale kledingstukken voor vrouwen verplicht zijn, integendeel. En sterker nog: de Koran geeft geen uitgewerkte kledingvoorschriften voor vrouwen. Wel over hoofdbedekking, een traditie die al lang gaande was voordat de Islam bestond en…een traditie die ook in veel christelijke landen te vinden is.

De grote vraag is: gaat het allemaal om vrouwenonderdrukking? Het is behoorlijk moeilijk om daar zekerheid over te krijgen.Er zijn vrouwen die boeken hebben geschreven over hun eigen ervaringen maar die zijn meestal gefundeerd op eigen, uiterst slechte ervaringen in de Islamitische wereld. Zij maken niet duidelijk of er sprake is van algemeen geldende maatstaven. Het probleem met boeken is dat de lezer de schrijver/schrijfster niet kent, niets weet van zijn of haar achtergronden en beweegredenen, niets anders dan wat er op de achterflap staat en wie zegt mij dat zo’n verhaal eerlijk is?

Het is mijzelf twintig jaar geleden overkomen dat ik in de Koninklijke Bibliotheek een uiterst interessant boek over de SS aantrof maar allengs werd mij duidelijk dat het een heel bijzonder boek was. De tekst ging mij steeds meer tegenstaan. De propaganda voor de SS werd met de minuut duidelijker. De naam van de auteur stond niet meer in het boek maar bleek uit een ander boek over hetzelfde onderwerp: de grote baas van de Hitlerjugend.

En zo gaat dat. Schrijvers hebben altijd een eigen achtergrond die niet voor iedereen geldt in dezelfde culturele omgeving. Ze hebben hun eigen bedoelingen, ervaringen en beweegreenen. Ayaan Hirsi Ali was er een voorbeeld van, een vrouw die probeerde haar eigen frustraties tot de onze te maken. Ooggetuigen zijn notoir onbetrouwbaar bij politie, journalisten en historici. Waarom? Omdat zij allemaal de neiging hebben zelf te interpreteren, in te vullen en zichzelf belangrijker te maken dan zij zijn.

Hoofddoek en boerka kunnen zeker ene middel zijn tot vrouwenonderdrukking, zijn het ook vaak maar ook weer niet altijd. Meisjes op rode naaldhakjes, in spijkerbroeken en met rode lipstick en nagellak waarboven een hoofddoek, op de fiets en met mobiel, discotheken bezoekend, kunnen nauwelijks als onderdrukt gezien worden. Dat wil zeggen: iedereen kan onderdrukt en geslagen worden maar dat geldt ook voor niet-moslimgezinnen (en is ook in veel teveel gevallen de waarheid).

Het is dan ook de vraag of je principieel tegenstander van hoofddoekjes kunt zijn want ook de vrouw die zo’n ding uit eigen beweging wil dragen, tref je daarmee. Deze vrouwen zouden geïndoctrineerd zijn, daarover valt het nodige op te merken want wat is indoctrinatie? Veel westerse mannen zijn geïndoctrineerd als het gaat om vrouwenemancipatie. In het openbaar lippendienst daaraan bewijzen en onder elkaar flauwe, achterbakse en denigrerende opmerkingen maken over vrouwen. Hetzelfde geldt voor de acceptatie van homoseksualiteit.  Indoctrinatie en eigen overtuiging zijn vaak heel moeilijk van elkaar te onderscheiden,behalve door ene goede, algemene waarneming. De hoofddoek op zich is geen religieuze uiting maar kan een symbool zijn voor verdwaasde vormen van onderdrukking. Door de hoofddoek te verbieden, maak je die nog al eens erger dan ze voor die tijd was. Sinds het boerkaverbod in Nederland komen sommige vrouwen helemaal de deur niet meer uit. Dan ben je toch behoorlijk je doel voorbij geschoten.

Onderdrukking bestrijden is goed maar laat je niet verleiden tot symptoomnestrijding.

Tot sterkte,

Kaj Elhorst

https://chaoticus.wordpress.com

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s