De prikkel van het geld

Een jaar of zes geleden werkte ik als freelancer zo’n negen maanden voor de Belastingdienst. Toen heb ik het geluk mogen smaken van een kijkje in de meest beschimpte organisatie van ons land en ik moet zeggen…het was er goed toeven. Tegen het einde van het jaar kreeg ik daar het Belastingplan voor het nieuwe jaar onder ogen en ik heb dat goed bestudeerd. Je wilt toch weten op basis daarvan meneren en mevrouwen in deftige kleding denken dat zij anderen geld mogen aftroggelen. En inderdaad…er stond veel goeds in. Als je het zo doorlas, was de Nederlandse overheid net het Rode Kruis.

Eén paragraaf  is mij altijd bijgebleven, de geluksparagraaf Ik had namelijk noot gedacht dat de overheid zich echt zou interesseren voor het geluk van de burger. Nou, dat viel mee en …ik werd er nog wijzer van ook. Wat bleek namelijk? Nedferlandse burgers zien hun inkomen graag groeien maar niet tot in het oneindige. Zo tussen de twee tot drie keer modaal wordt die behoefte zienderogen minder. Veel mensen gaan op ene goed niveau hun verlangens verscvhuiven. Niet het inkomen maar heel andere thema’s komen dan ineens op de eerste plaats. We kunnen zelfs zeggen dat boven de drieënhalf keer modaal de behoefte aan verdere inkomensstijging nauwelijks nog toeneemt. Dat wil natuurlijk niet zeggen dat deze algemene regel voor ieder individu persoonlijk geldt.

Er zijn nu eenmaal mensen bij wie de zucht naar geld grenzenloos is. De oorzaken daarvan zijn vermoedelijk te vinden in een diepgewortelde onzekerheid over eigenwaarde. Zij hebben hun onbegrensde vermogen nodig om trots op zichzelf te kunnen zijn en die trots ook uit te stralen. Niet voor niets zijn het de nouveau riches die altijd aan alle kanten laten zien over hoeveel geld zij beschikken. Het oude geld is daar over het algemeen heel wat bescheidener mee.  Nogmaals: over het algemeen.

Kun je nu zeggen dat deze wetenschap bij de overheid enig inzicht heeft doen ontstaan in de meest wenselijke verdeling van de belastingdruk? Nou nee, dat niet. Eigenlijk sloeg die paragraaf in het Belastingplan dus nergens op. Men heeft zich er nog nooit iets van aangetrokken. Uit het bovenstaande zou je kunnen opmaken dat het wenselijk is om de belastingen tot pakweg vier keer modaal beperkt te houden.  Daarboven zouden de percentages aanmerkelijk mogen stijgen. Dat zal niemand ervan weerhouden een  baan op topniveau aan te nemen aangezien men andere motieven heeft om aan het werk te gaan: plezier in het werk, zelfontpplooiing, waardering via andere kanalen dan geld, aan zien, bijzondere maatschappelijke contacten en noem maar op.

Het valt mij moeilijk om een bovengrens aan belastingen te stellen maar “gelijk verdelen” is een leugen. Ik zal het voorbeeld geven van iemand die modaal (was dat niet ongeveer 35.000 euro per jaar?) verdient en iemand met een topinkomen. De eerste betaalt, laten we zeggen 30% over zijn totale inkomen. Dat leidt tot een netto inkomen van 23.500 euro per jaar oftewel bijna tweeduizend euro per maand, exclusief vakantiegeld.  Iemand met een inkomen van laten we zeggen een half miljoen zou onder de huidige regels voor ene flink deel binnen het 60 procentstarief vallen. Een half miljoen, dat is veel maar nog lang niet de top die mogelijk is in ons land. Laten we zeggen dat hij /zij over het hele bedrag 60% betaalt. Dan blijft er over: 200.000 euro, dat is zo’n 18/.000 euro per maand. Volgens sommige neo liberalen is het inkomensverschil tussen 1900 en 18.000 euro per maand klaarblijkelijk onvoldoende prikkel om naar een “hogere” baan te streven. Om het even heel helder te stellen: het is bijna tien keer zoveel.

En ja, ik weet het. Mensen die vandaag een inkomen van een half miljoen hebben of meer, zijn daaraan gewend. Zij zijn verplichtingen aangegaan en het zou onverstandig zijn, ook maatschappelijk, om die zo maar af te kappen. Het zou bijvoorbeeeld kunnen zijn dat tuinmannen en ander personeel zo maar hun werk kwijt zijn. Dat kan nooit de bedoeling zijn. En toch zou het mooi zijn als de overheid eens even bij zichzelf zou willen nagaan wat ze eigenlijk precies bedoelt met “nivelleren”. Dat geldt voor het kabinet maar ook voor meneer Buma en al die anderen.

Tot sterkte,

Kaj Elhorst

https://chaoticus.wordpress.com

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s