Het gedrocht van de economische groei

Het is toch wat hè? We hebben 0,7 procent economische groei en meteen moet de overheid cadeautjes weggeven. Zo’n opmerking uit de mond van wie dan ook, is de domste die ik ooit heb gehoord. Ze komt voort uit de heiligverklaring van de economische groei, een model dat enkelen bevoordeelt en de grote massa in de tang houdt. Die tang heet werkgelegenheid. Economische groei is een economisch model dat bedoeld is om de welvaartsverschillen zo groot mogelijk te houden. Een model dat drijft op lucht en vaart van crisis naar crisis.

Natuurlijk moet je geen cadeautjes weggeven zodra de economie wat groeit. De groei behoort terecht te komen in het potje “buffer”, zowel bij bedrijven als bij de overheid. Zolangzamerhand moet ons duidelijk zijn dat we naar een heel ander economisch model toe moeten, niet van groei maar van spreiding.  Twee modellen die elkaar voor geen meter verdragen. Het model van de economische groei gaat lijnrecht in tegen economische spreiding. In plaats van spreiding van economische activiteit, bundelt het groeimodel deze. Die bundeling heeft plaats door overnames en zogenaamde kostenbesparingen, oftewel ontslagen. Via deze routes wordt de economie in handen gelegd van een krimpend deel van de bevolking. Hetzelfde geldt voor het kapitaal. Ook dat raakt steeds meer geconcentreerd op een beperkt aantal plaatsen en…wordt alleen nog ingezet voor activiteiten die vrijwel zekere rendement zullen opleveren. Het model van de economische groei is het model van de overmaat, een overmaat aan economie en een overmaat aan kapitaal op een beperkt aantal plaatsen. De crises die daaruit voortkomen, zijn gefundeerd op een overmaat aan productie, met of zonder kwaliteit. Een zo hoog mogelijke omvang en zo laag mogelijke kwaliteit. Dat leidt tot produkten zonder herkenbare maatschappelijke betekenis, zoals de nieuwste i-pad binnen elk halfjaar of een app waarmee je koffie kunt bestellen in een restaurant. Economische groei houdt door zichzelf een enorme werkloosheid in stand en dat is de bedoeling ook want arbeid wordt gezien als kostenpost en moet dus beperkt gehouden worden. Hoewel de crisis niet volledig gepland wordt, is die wel het gevolg van het groeimodel en veelal een welkome gelegenheid om de “kostenposten verder te beheersen” oftewel: ontslagen vuit te delen en daarmee mensen op een zijspoor te zetten.

Spreiden

Zoals gezegd: het groeimodel is vooral aantrekkelijk voor degenen die deel uitmaken van ene kleine groep bij wie de welvaart culmineert. Tegelijkertijd leidt het tot veel maatschappelijke onrust en crises. Heel anders zal dat gaan bij de spreidingsmodel. Daarbij wordt de economische activiteit gespreid over een zo groot mogelijke groep mensen. Ieder neemt deel aan het proces op basis van eigen kwaliteiten en interessen. Het gaat hierbij niet in de eerste plaats om een wedstrijd waarin ieder probeert zoveel mogelijk kapitaal te verzamelen (het groeimodel) maar om de mogelijkheid voor iedereen om deel te nemen aan het proces op een manier die zoveel mogelijk bij hem/haar past en waar alle ruimte is voor fantasie en inventiviteit ten behoeve daarvan. De “overnames” van bedrijven zullen daarbij als financieel-economische activiteit worden afgeschaft omdat zij uitsluitend berusten op financieel gewin en niet op economisch belang. Maatschappelijk gezien zal de economie hierdoor wat minder “hot stuff” worden maar meer een vanzelfsprekendheid. De beschikking die mensen hebben over middelen om in stand te blijven zijn wel afhankelijk van het succes bij het aanbieden aan de markt maar een bestaansminimum op een redelijk niveau wordt voor ieder gegarandeerd.  Dat is mogelijk doordat ongebreidelde kapitaalculminaties van de baan zijn. Daarmee wordt geen nieuwe onvrede geschapen omdat uit sociaal onderzoek is gebleken dat er bij mensen een zekere tevredenheidsgrens bestaat voor wat betreft het inkomen. Als dat niveau eenmaal is bereikt, gaan mensen hun belangstelling veelal op andere zaken richten en dat is precies de bedoeling van het spreidingsmodel. Het genoemde tevredenheidsniveau ligt volgens onderzoek op ongeveer drie keer modaal. Er is dus geen enkele reden mensen meer te laten verdienen. Als men dat niveau heeft bereikt, bestaat een sterk verminderde prikkel om nog harder te gaan werken voor een nog hoger inkomen.

Het overheidsbeleid zal erop gericht zijn de eigen financiën te egaliseren. Dat houdt in dat onder welke economische omstandigheden ook, de overheid steeds over ongeveer dezelfde middelen kan beschikken. Een belangrijke stap die genomen moet worden om dit spreidingsmodel te realiseren is een herbezinning op het gebeid van onderwijs. Dit zal niet meer een ratrace naar de hoogstmogelijke opleiding moeten zijn maar een entree naar de meest individueel adekwate opleiding. Een bijkomend effect zal zijn, naar verwachting, dat de criminaliteit afneemt.

Tot sterkte,

Kaj ~Elhorst

https://chaoticus.wordpress.com

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s